Na een fysieke geslachtsaanpassing volgt natuurlijk nog een juridische, voor een nieuw paspoort. Uiteraard loop je niet zomaar het gemeentehuis binnen met een verklaring van de chirurg. Dit zou immers te weinig werk opleveren, want iedereen kan op backspace drukken en een ‘V’ invullen…
Als eerste moet je onvruchtbaar zijn voor een juridische geslachtsaanpassing. Dit gebeurt automatisch bij de geslachtsaanpassende operatie maar kan daarvoor ook plaatsvinden bij het verwijderen van de baarmoeder van een vm transseksueel.
Ten tweede moet je Nederlander zijn of een jaar legaal in Nederland gewoond hebben.
De papierwinkel
De procedure begint allemaal met het zoeken naar een leuke advocaat die tijd heeft voor een schnabbel. Als je je levensverhaal hebt opgebiecht wordt je naar het gemeentehuis van je geboorteplaats gestuurd om een afschrift van je geboorteakte op te halen. Voor degene die van Luttelgeest naar Kattendijke zijn verhuisd wellicht iets minder prettig.
Hierna moet je naar het gemeentehuis van je woonplaats voor een bewijs van Nederlanderschap en eventueel een verklaring omtrent inkomen en vermogen (VIV). Na anderhalf uur wachten, twee kopjes koffie en zes tijdschriften uit 1993 ben je dan aan de beurt. Je krijgt een uit een laserprinter geprint papiertje (goedkoper kàn niet) op een duur velletje voor circa € 5,-. De VIV is wel gratis maar moet nog wel gecontroleerd worden, dus je moet weer terug en weer anderhalf uur wachten.
Als je de papierwinkel bij elkaar hebt gescharreld moet je nog een briefje typen aan je advocaat dat je hem of haar machtigt om een medische verklaring bij het VU los te peuteren. Als dat klaar is kun je een grote enveloppe pakken alle papieren erin doen, dichtlikken en opsturen.
Als je de VIV hebt ingevuld dan krijg je van de Raad voor Rechtsbijstand een briefje met het bedrag dat je moet betalen voor de rechtzaak.
Je advocaat stuurt je een concept verzoekschrift, een heel verhaal met argumenten en aan het einde twee regels met het daadwerkelijke verzoek. Mocht je op- of aanmerkingen, suggesties en/of klachten hebben (of een spelfout zien) dan kun je deze nog melden bij je advocaat, het is tenslotte een concept versie. Hierna gaat het verzoekschrift en je verzamelde papierwinkel naar de rechtbank.
Beroepstermijn
Natuurlijk word het verzoek niet direct behandeld, ga uit van ongeveer anderhalve maand. Zeker in een druk arrondissement. Als je verzoek behandeld is en de rechtbank een uitspraak heeft gedaan krijg je daar bericht van. Hierin staat dat de griffier van de rechtbank de woorden zoon of dochter (en/of je naam) in je geboorteakte laat wijzigen…. na drie maanden.
Deze ‘beroepstermijn’ van drie maanden maakt het mogelijk om in hoger beroep bezwaar te maken tegen de uitspraak van de rechter. Gezien met de hoogst aangrenzende waarschijnlijkheid het verzoek ingewilligd wordt en de tegenpartij (het OM) geen belang heeft om in hoger beroep te gaan heeft zo’n beroepstermijn weinig zin, maar uitzonderingen zouden de bureaucratie schaden.
Na die drie maanden zou je bericht moeten krijgen van de gemeente dat je gegevens gewijzigd zijn. Maar gelukkig zou de gemeente de gemeente niet zijn als toevallig de postsorteerder, de stagiaire, de secretaresse en de betreffende persoon die daadwerkelijk met pen je geboorteakte mag onderkalken ziek zijn, een ATV-dag hebben, ontslagen zijn of accuut arbeidsongeschikt geraakt zijn.
Dus reken er gerust een maandje bij. Maar goed als het zo ver is kun je naar het gemeentehuis om een nieuw identiteisbewijs aan te vragen. Vergeet geen officiële pasfoto’s en je oude identiteitsbewijs, want dat zou zonde zijn. Na ongeveer een week ligt ‘ie dan klaar… Een nieuw identiteitsbewijs!
